1984: Excelsior – Roda JC in de strijd om Europees voetbal

Excelsior en Roda JC in een onderlinge strijd om Europees voetbal? Vandaag de dag is dat moeilijk voor te stellen. Toch draaide Roda JC ruim veertig jaar geleden steevast mee in de top van de Eredivisie en ook Excelsior mocht voorzichtig van Europa dromen. Maar de gehoopte kraker in Kralingen tussen twee ploegen in vorm bleef op zondag 4 maart 1984 uit.

Voor Roda JC was het al de tweede reis naar Kralingen in anderhalve maand. De wedstrijd in de negentiende speelronde van de Eredivisie had oorspronkelijk op 22 januari gespeeld moeten worden. Die dag verliep echter rampzalig voor de Limburgers. Terwijl de spelersbus onderweg was naar Rotterdam, kreeg deze pech. Dankzij de snelle hulp van de ANWB stond er binnen een kwartier een vervangende bus klaar en kon de reis worden hervat.

Wat de spelers niet wisten, was dat de wedstrijd inmiddels was afgelast vanwege een onbespeelbaar veld door het winterweer. Bestuursleden van Excelsior probeerden nog via de ANWB en Rijkspolitie de spelersbus tegen te houden, maar vanwege het slechte weer mislukte dit. Uiteindelijk kon Roda JC in Rotterdam slechts wat koffiedrinken, waarna de terugreis door de barre omstandigheden bijna vier uur duurde.

In vorm
Door de verplaatsing naar maart was de inzet van de wedstrijd compleet veranderd. Zowel Excelsior als Roda JC waren bezig aan een sterke reeks en verkeerden in uitstekende vorm. Excelsior bleef ongeslagen in de eerste zes wedstrijden na de winterstop, een reeks waarin onder meer Ajax en PSV van de zege werden gehouden. Bij een nieuwe zege zou Europees voetbal voor de Rotterdammers geen onmogelijke droom zijn.

Roda JC stond vierde en had zijn laatste vier wedstrijden gewonnen. Alles wees dus op een spannend duel tussen twee ploegen in topvorm, maar die verwachtingen kwamen niet uit. Clubtopscorer Michel Beukers viel tijdens de warming-up uit met een knieblessure, terwijl ook sterkhouders Nico Jalink en Mike Snoei ontbraken. Excelsior bleek niet in staat om deze verliezen op te vangen en speelde chaotisch. “Wel georganiseerd chaotisch,” zo probeerde trainer Rob Jacobs na afloop nog wat positiefs te vinden.

Aanfluiting
In het Rotterdamse dagblad Het Vrije Volk werd de oorzaak van de saaie wedstrijd echter vooral bij Roda JC gelegd. “Armoede was troef,” schreef verslaggever Hans Reismann. “De manier waarop Roda JC zich deze zaterdagmiddag in Kralingen presenteerde, was een aanfluiting van alle bestaande ‘waarden’.”

Trainer Hans Eijkenbroek van Roda JC paste zijn tactiek aan om eerdere teleurstellingen tegen Excelsior te vermijden. Hij koos voor een verdedigende 4-4-2-opstelling en liet zijn team op de counter spelen. Deze aanpak viel in die tijd niet in de smaak bij het voetbalpubliek. “Roda, de subtopper Roda dus, speelde niet alleen behoudend, maar ook laf, afwachtend tot in den treure, met man en macht áchter de bal”, aldus Reismann. “Het is niet te hopen dat Roda JC ons land straks in Europa zal gaan vertegenwoordigen.”

Gebroeders Wasiman
Toch werkte de strategie van Eijkenbroek. Na een uur spelen bracht John Eriksen de Limburgers op voorsprong na een blunder van Excelsior-doelman Jan Stroomberg. De aanvoerder liet een eenvoudige voorzet van Martin van Geel door zijn handen glippen. Ook bij de 1-2, vier minuten voor tijd, ging Stroomberg in de fout. Dit doelpunt van Martin van Geel bezegelde het lot van Excelsior. Tussendoor had Graeme Rutjes de thuisploeg nog hoop gegeven met een rake kopbal uit een vrije trap van Carlo van Tour.

Ondanks de teleurstellende uitslag werd het voor Excelsior een bijzondere middag. André Wasiman maakte na drie jaar blessureleed zijn rentree. De middenvelder, die eerder werd afgekeurd voor betaald voetbal na een zware knieblessure, keerde als amateur alsnog terug op heet veld. Voor het eerst stonden daardoor die middag de broers Steve en André Wasiman samen op het veld.

Roda JC deed door de overwinning goede zaken in de strijd om Europees voetbal. De Limburgers belandden niet veel later in een vrije val, maar konden Nederland met een negende plaats wel vertegenwoordigen in de Intertoto Cup. Excelsior presteerde niet veel beter en eindigde het seizoen op de dertiende plaats.